Strategie · Organiseren tot Schalen
De BHAG: één groot doel met een finish
Je weet of het tijd is voor een BHAG, en zo ja, schrijf je één doel voor 10 tot 25 jaar op met een finish die je team kan navertellen.
Herken je dit?
- Een nieuwe medewerker vraagt waar het bedrijf over tien jaar staat, en je antwoord is iets met 'blijven groeien'.
- Je hebt wel een groot doel in je hoofd, maar je hebt het nooit hardop gezegd. Stel dat je het niet haalt.
- Er staat een zin op je website over 'de beste partner van de regio'. Niemand weet wanneer je dat bent.
- Je bent net begonnen en een coach vraagt naar je doel voor 2040. Je weet nog niet eens wie je tweede klant wordt.
Voor wie en wanneer
Voor ondernemers van wie het bedrijf groeit zonder te weten waarheen. Het telt vanaf het eind van Organiseren, als je weet waar je wint en het werk van de dag loopt. In Zoeken en Bewijzen is het te vroeg; deze les zegt waarom.
Het model
“A BHAG is clear and compelling, needing little explanation; people get it right away.”
BHAG staat voor Big Hairy Audacious Goal: een groot, gedurfd doel met een finish. Het bekendste voorbeeld is de maanlanding. In 1961 zei Kennedy dat Amerika voor het eind van dat decennium een mens op de maan zou zetten en veilig terug zou halen. Over tien tot vijfentwintig jaar kun je zeggen: gehaald, of niet. Hij is zo groot dat je nu nog niet weet hoe; Collins en Porras rekenen op een kans van 50 tot 70 procent. Lager, en je team neemt hem niet serieus.
De BHAG zegt waar je naartoe gaat. De les Waarom je bestaat gaat over waarom je bestaat, en die is nooit af. De les 3HAG maakt de eerste drie jaar op weg naar de BHAG concreet. En het exitdoel gaat over wat jij met je bedrijf wilt de komende jaren; de BHAG is het doel van het bedrijf zelf, ook na jouw vertrek.
Niet elk bedrijf is eraan toe. In Zoeken weet je nog niet welk probleem je oplost en voor wie. In Bewijzen kan een pivot je markt en je product nog omgooien. Een BHAG in die fases is een gok die je team serieus neemt en die je bij de eerste pivot weer intrekt. Doe dan wat de fase vraagt: klanten spreken, een segment kiezen. Schrijf hem op vanaf het eind van Organiseren, als je weet waar je wint.
Jim Collins en Jerry Porras, Built to Last (1994), en hun artikel Building Your Company's Vision (Harvard Business Review, 1996), met de vier soorten BHAG hieronder. Verne Harnish nam het op in Scaling Up, met de termijn van 10 tot 25 jaar die ook op het canvas staat.
Een doel met een getal
Een hoeveelheid die je haalt: klanten, omzet, vestigingen, mensen die je helpt. 'In 2040 werken 500 bouwbedrijven in Nederland met onze software.'
Een tegenstander
Je kiest wie je inhaalt. Nike wilde in de jaren zestig Adidas verslaan. Werkt goed in een markt met een duidelijke nummer één.
Een voorbeeld
Je wilt worden wat een ander al is, in jouw markt. Stanford wilde in de jaren veertig het Harvard van het westen worden. Werkt als iedereen dat voorbeeld kent.
Een omslag
Het bedrijf wordt iets anders dan het nu is. Van een klusbedrijf naar het grootste onderhoudsbedrijf voor scholen in het oosten van het land.
Valkuilen
Te klein, uit angst
Je kiest een doel dat je zeker haalt, zodat niemand je erop kan aanspreken. Dan daagt het niemand uit, en is het een plan.
Alleen in je eigen hoofd
Een BHAG die je team niet kent, doet niets. Hij werkt pas als je hem uitspreekt en herhaalt.
Kijken en lezen
Het bekendste voorbeeld, in iets meer dan een minuut: Kennedy legt uit waarom ze naar de maan gaan terwijl het moeilijk is.
Bekijk op YouTubeDe bedenker van de BHAG over wat je doet als je onderweg faalt. Een doel met een kans van 50 tot 70 procent mis je soms.
Bekijk op YouTubeKorte uitleg uit de hoek van Scaling Up over waarom een doel voor 10 tot 25 jaar werkt, en welke fouten je maakt als je hem opschrijft.
Bekijk op YouTubeLezen
Built to Last: Successful Habits of Visionary Companies
Jim Collins en Jerry I. Porras · 1994 · ISBN 9780060516406
Het boek waarin de BHAG bedacht is, met de voorbeelden van Boeing, NASA en andere bedrijven die generaties lang voorop bleven. In het Nederlands verschenen als Gebouwd voor de toekomst (ISBN 9789058712134).
Bekijk het boekToepassen
- 1
Is het al tijd?
Weet je wie je klant is en waar je wint, en kan een pivot dat niet meer zomaar omgooien? Zo niet, laat het vak dan leeg en kijk wat je fase nu vraagt.
De vijf groeifasen - 2
Welk jaartal?
Tien tot vijfentwintig jaar vooruit. Schrijf het jaartal op, niet 'over twintig jaar': dan schuift het niet mee.
- 3
Welke drie versies?
Eén met een getal, één met een tegenstander of voorbeeld, één met een omslag. Kies de versie die je het meest raakt.
- 4
Op welke dag weet je dat het gelukt is?
Kun je op een dag zeggen: gehaald? Zo niet, maak hem meetbaar met een getal, een plek of een naam.
- 5
Hoe groot is de kans?
Weet je al precies hoe je er komt, dan is hij te klein. Lacht je team, dan is hij te groot. Schat samen de kans: rond de 50 tot 70 procent is goed.
- 6
Kan je team hem navertellen?
Leg hem voor en vraag de volgende dag of iemand hem kan navertellen. Lukt dat niet, maak hem korter.
Voorbeelden
Drie versies om mee te beginnen
Getal: In [jaartal] [zoveel klanten, vestigingen of mensen] [die dit van ons krijgen]. Tegenstander of voorbeeld: In [jaartal] zijn wij [wie je inhaalt of wat je wordt] in [jouw markt]. Omslag: In [jaartal] zijn wij geen [wat je nu bent] meer, maar [wat je dan bent].
Een installatiebedrijf
Eerst: 'De beste installateur van de regio zijn.' Na het toetsen: 'In 2040 is elke school in Gelderland van het gas af, en wij hebben de helft gedaan.' Daar zit een finish in, en iedereen ziet het voor zich.
Een softwarebedrijf
De oprichter durfde niets groters te zeggen dan 'doorgroeien'. Zijn BHAG werd: 'In 2038 plannen 5.000 zorgorganisaties in Europa hun roosters met ons.' Hij weet nog niet hoe, en zijn developers vroegen dezelfde week naar de buitenlandse markt.
Doe dit in je eigen bedrijf
Tot hier is alles gratis. Wat je voor je eigen bedrijf invult, bewaar je in Boldcaster.
- Je schrijft het vak BHAG (10 tot 25 jaar) van je strategie, en het staat daarna op je strategiepagina.
- Je zet de les klaar voor je team en ziet wie hem gedaan heeft.
- De quiz telt mee, en je ziet welke les hierna komt.
Vier weken gratis. Je komt direct in deze les uit.
Quiz
6 situaties. Je hebt er 5 van de 6 goed nodig. Opnieuw proberen kan altijd.
1.Een ondernemer schrijft als BHAG: 'De beste partner voor onze klanten zijn.' Wat ontbreekt er?
2.Je hebt acht klanten, en twee daarvan kopen opnieuw. Je MT wil op de heidag een BHAG voor 2040 vaststellen. Wat doe je?
3.Je BHAG is 'in 2036 twee keer zo veel omzet als nu'. Je kunt de stappen er nu al precies naartoe uittekenen. Wat zegt dat?
4.Een ondernemer presenteert: 'In 2030 zijn we wereldmarktleider.' Zijn team kijkt elkaar lachend aan. Wat is er aan de hand?
5.Een ondernemer zegt: 'Onze BHAG is mensen gezonder maken.' Waarom past dat beter in een ander vak?
6.Een ondernemer wil over vier jaar verkopen voor acht miljoen. Hij schrijft dat in het vak BHAG. Wat klopt er niet?
Hier wordt niets bewaard. In de app telt de quiz mee voor je voortgang.
Lees hierna
- Profit per X: waaraan je verdient · Je kiest de ene eenheid waarop jouw bedrijf geld verdient, rekent de winst per die eenheid uit en ziet waar je motor lekt of hefboom krijgt.
- 3HAG: je bedrijf over drie jaar · Je beschrijft in vijf of zes zinnen hoe je bedrijf er op een datum over drie jaar uitziet, zo concreet dat je team er zelf keuzes op kan maken.
Weet je niet waar je moet beginnen? Doe de Groeiscan