Finance · Bewijzen tot Schalen
Wat je mensen opleveren
Je rekent uit hoeveel brutowinst elke euro loon oplevert, legt dat naast de norm van je sector en weet hoeveel loon je huidige brutowinst kan dragen.
Handig om eerst te lezen: Je resultatenrekening lezen
Herken je dit?
- We hebben dit jaar vijf mensen aangenomen, de omzet is gestegen en er blijft minder over dan vorig jaar.
- Iedereen heeft het druk, en toch klopt de winst niet.
- Ik neem iemand aan zodra er werk is, en dan duurt het een half jaar voor die persoon zichzelf terugverdient.
- De accountant zegt dat de personeelskosten hoog zijn, maar niet hoe hoog ze mogen zijn.
- We vergelijken onze omzet per fte met een concurrent, en weten niet of dat iets zegt.
Voor wie en wanneer
Voor ondernemers met mensen in dienst die zien dat de omzet groeit en de winst niet, of die twijfelen of ze iemand kunnen aannemen. In Bewijzen gaat het om de eerste paar mensen en of de klant het werk betaalt. Vanaf Organiseren is loon je grootste kostenpost en neem je vaker mensen aan dan je kunt overzien; dan is dit het cijfer dat zegt of het team en de omzet bij elkaar passen. In Zoeken is het nog te vroeg: zolang jij het werk doet, valt er niets te delen.
Het model
In een dienstverlenend bedrijf zijn je mensen je grootste kostenpost. Het percentage personeelskosten van de omzet zegt dan weinig: een bedrijf dat veel inkoop doorverkoopt heeft een lage loonquote, ook als zijn mensen weinig opleveren. Greg Crabtree, Amerikaans accountant van MKB-bedrijven, legt het loon daarom naast de brutowinst: wat er van de omzet overblijft na de inkoop. Dat is het geld dat je mensen zelf verdienen.
De Labor Efficiency Ratio is brutowinst gedeeld door loonkosten. Crabtree rekent hem in twee stappen. De directe LER deelt de brutowinst door het loon van de mensen die het klantwerk doen. Wat daarna overblijft, de dekkingsbijdrage, deel je door het indirecte loon: directie, sales, kantoor. Dat is de management LER. In Boldcaster heet de eerste dLER, op het scherm Waardeontwikkeling.
Loonkosten zijn alles wat een medewerker je kost: brutoloon, vakantiegeld, werkgeverslasten en pensioen. Je eigen salaris telt mee, op marktniveau. Wie zichzelf weinig betaalt en de rest als winst opneemt, ziet een dLER die er beter uitziet dan het bedrijf is. Zet je eigen uren in de groep waar ze horen: doe je zelf klantwerk, dan telt dat deel als direct loon.
Crabtree noemt een directe LER van 2,0 de vuistregel: elke euro direct loon levert twee euro brutowinst op. Boldcaster stelt die norm per sector bij, omdat een advocatenkantoor anders werkt dan een bouwbedrijf. Consultancy, juridisch advies en ingenieursbureaus hebben een norm van 2,5 met een drempel bij 2,0. IT-dienstverlening, zakelijke dienstverlening, marketing en onderwijs zitten op 2,0 met een drempel bij 1,5. Recruitment op 3,0, accountancy op 2,2, bouw en zorg op 1,8, horeca op 1,6. Voor een sector zonder eigen norm toont de app de 2,0 van Crabtree met het label beta, en telt hij niet mee in je score.
Aannemen drukt de ratio. Een nieuwe medewerker kost vanaf de eerste maand loon, en levert pas brutowinst op als hij ingewerkt is en er werk voor hem verkocht is. Wie aanneemt voor omzet die er nog niet is, ziet de dLER een jaar lang zakken. Dat hoeft geen fout te zijn, als je het van tevoren uitrekent en weet wanneer hij terug moet zijn.
Omzet per fte is de grovere maatstaf. Hij is makkelijk te vergelijken, ook met andere bedrijven, maar zegt niets over hoeveel inkoop er in de omzet zit en niets over wat je mensen kosten. Gebruik hem om te zien of je in de buurt van je sector zit, en de dLER om te sturen.
Greg Crabtree, Simple Numbers, Straight Talk, Big Profits! (2011), met de Labor Efficiency Ratio (LER) en de vuistregel van 2,0 voor de directe LER. De norm per sector in Boldcaster bouwt op die vuistregel. Omzet per persoon per sector: Eurostat, Structural Business Statistics, Nederland, 2024.
Brutowinst
Omzet min inkoop: materiaal, doorverkochte licenties, media die je doorbelast. Geen loon. Wat overblijft is wat je mensen met hun werk verdienen.
Directe LER (dLER)
Brutowinst gedeeld door het loon van de mensen die het klantwerk doen. Hoger is beter. Ligt hij onder de norm, dan is je prijs te laag, maken je mensen te weinig uren voor klanten, of heb je meer mensen dan het werk vraagt.
Management LER
Brutowinst min direct loon, gedeeld door het indirecte loon: directie, sales, kantoor. Laat zien of de overhead in verhouding staat tot wat de uitvoering oplevert. De app rekent hem niet; de som staat hieronder.
Loonkostenratio
Direct loon gedeeld door omzet. Op het scherm als zin: van elke euro omzet gaat zoveel cent naar het loon van de mensen die het klantwerk doen. Lager is beter.
Omzet per fte
Omzet gedeeld door het aantal fte. Grof, want inkoop en loonniveau zitten erin. De audit legt hem naast het gemiddelde van je sector bij Eurostat.
Valkuilen
Uitvoering en overhead door elkaar
Een teamleider die de helft van zijn tijd declarabel werkt, hoort voor de helft bij het directe loon. Zet je iedereen die niet volledig declarabel is bij het indirecte loon, dan ziet de dLER er beter uit dan hij is. Kies één indeling en houd je eraan, anders vergelijk je jaren die niet te vergelijken zijn.
Ingehuurde mensen bij de inkoop
Een zzp'er die klantwerk doet, is voor deze som loon, ook als de boekhouding hem als inkoop boekt. Staat hij bij inkoop, dan daalt je brutowinst en je loon tegelijk, en zie je niet meer wat je mensen opleveren.
Kijken en lezen
Crabtree zelf over waarom hij loon naast brutowinst legt en niet naast omzet, en wat een ratio onder de 2,0 je vertelt.
Bekijk op YouTubeIn vijf minuten het verschil tussen de directe en de management LER, en hoe je er een plafond voor je loonkosten uit haalt. Voorbeelden uit de bouw, de som is dezelfde.
Bekijk op YouTubeWelke loonkosten je meetelt en hoe je de brutowinst eerst schoon maakt. Ze rekent ook met het loon van al je mensen samen; de app rekent dLER met alleen het directe loon.
Bekijk op YouTubeIn het Nederlands wat er bovenop het brutoloon komt: vakantiegeld, werkgeverslasten en pensioen. Dat is het bedrag dat in je loonkosten hoort.
Bekijk op YouTubeLezen
Simple Numbers, Straight Talk, Big Profits!
Greg Crabtree, met Beverly Blair Harzog · 2011 · ISBN 9781608320561
Waar de Labor Efficiency Ratio vandaan komt, met het marktsalaris voor de eigenaar en het loonkostenplafond. 178 bladzijden, Amerikaanse voorbeelden. Niet in het Nederlands vertaald.
Bekijk het boekToepassen
- 1
1. Haal de cijfers van vorig jaar
Omzet, inkoop zonder loon, en de loonkosten per persoon inclusief vakantiegeld, werkgeverslasten en pensioen. Je eigen salaris op marktniveau, ook als je jezelf minder betaalt.
- 2
2. Verdeel je mensen over direct en indirect
Direct is wie klantwerk doet. Werkt iemand de helft van zijn tijd voor klanten, zet dan de helft van zijn loon bij direct. Ingehuurde mensen voor klantwerk tel je als direct loon.
- 3
3. Reken de twee ratio's
dLER is brutowinst gedeeld door direct loon. Management LER is brutowinst min direct loon, gedeeld door indirect loon. Leg de dLER naast de norm van je sector.
- 4
4. Reken je loonkostenplafond
Brutowinst gedeeld door de norm van je sector is het directe loon dat je huidige brutowinst kan dragen. Zit je eronder, dan is er ruimte. Zit je erboven, dan moet de brutowinst eerst groeien.
- 5
5. Reken een aanname vooraf door
Wat kost de nieuwe medewerker per jaar, en hoeveel brutowinst moet hij opleveren om de ratio gelijk te houden? Dat is zijn loonkosten maal de norm. Schat hoeveel maanden het duurt voor hij daar is.
Voorbeelden
De som: een marketingbureau met dertig mensen
Omzet € 3.600.000, inkoop € 600.000 (doorbelaste media en productie). Brutowinst € 3.000.000. Direct loon: 22 mensen in de uitvoering, samen € 1.430.000 inclusief werkgeverslasten en pensioen. Indirect loon: 8 mensen (directie op marktsalaris, sales, kantoor), samen € 640.000. Overige bedrijfskosten € 450.000. dLER: € 3.000.000 / € 1.430.000 = 2,10. De norm voor marketing is 2,0, de drempel 1,5. Binnen de norm. Dekkingsbijdrage: € 3.000.000 min € 1.430.000 = € 1.570.000. Management LER: € 1.570.000 / € 640.000 = 2,45. EBITDA: € 1.570.000 min € 640.000 min € 450.000 = € 480.000. Loonkostenratio: € 1.430.000 / € 3.600.000, dus 40 cent van elke euro omzet gaat naar direct loon. Omzet per fte: € 3.600.000 / 30 = € 120.000. Het gemiddelde in de sector reclame en marktonderzoek is € 194.680 per werkzaam persoon (Eurostat, 2024), maar daar zitten mediabureaus in die advertentieruimte doorverkopen. De dLER zegt hier meer.
Vier mensen tegelijk aangenomen
Het bureau verwacht groei en neemt in januari vier mensen aan, elk € 65.000 aan loonkosten. Het direct loon gaat naar € 1.690.000. De omzet groeit dat jaar met € 300.000, met € 50.000 inkoop erbij. Brutowinst € 3.250.000. dLER: € 3.250.000 / € 1.690.000 = 1,92. Onder de norm, boven de drempel. EBITDA: € 3.250.000 min € 1.690.000 min € 640.000 min € 450.000 = € 470.000. De omzet steeg met € 300.000 en de winst daalde met € 10.000. Loonkostenplafond: € 3.250.000 / 2,0 = € 1.625.000 aan direct loon. Het bureau zit er € 65.000 boven: één medewerker meer dan de brutowinst nu draagt. Om de ratio op 2,0 te houden moet elke nieuwe medewerker € 65.000 × 2,0 = € 130.000 brutowinst per jaar opleveren. Met een tarief van € 95 is dat bijna 1.370 declarabele uren.
Wat je met een lage dLER doet
Drie knoppen, in deze volgorde nagelopen: de prijs (is je tarief al twee jaar gelijk terwijl de lonen stegen?), de bezetting (hoeveel uur van je mensen gaat echt naar klanten?) en de omvang van het team (heb je meer mensen dan het werk vraagt, of de verkeerde mix van junior en senior?). Aannemen stop je tot de ratio terug is, tenzij het werk al verkocht is.
Doe dit in je eigen bedrijf
Tot hier is alles gratis. Wat je voor je eigen bedrijf invult, bewaar je in Boldcaster.
- Naar Waardeontwikkeling. Op Waardeontwikkeling staat je dLER naast de norm van je sector, met de loonkostenratio eronder als zin. De cijfers komen uit je laatste waardering; vul de directe loonkosten daar in met alleen de mensen die klantwerk doen.
- Je zet de les klaar voor je team en ziet wie hem gedaan heeft.
- De quiz telt mee, en je ziet welke les hierna komt.
Vier weken gratis. Je komt direct in deze les uit.
Quiz
6 situaties. Je hebt er 5 van de 6 goed nodig. Opnieuw proberen kan altijd.
1.Een groothandel heeft een omzet per fte van € 400.000, een adviesbureau € 150.000. Wat kun je daaruit afleiden over hoe productief hun mensen zijn?
2.Een eigenaar werkt volledig mee in de uitvoering en keert zichzelf € 40.000 per jaar uit, terwijl een vervanger € 90.000 zou kosten. Hoe neem je hem mee in de dLER?
3.Je dLER is 2,1 bij een norm van 2,0. Je wilt drie mensen aannemen voor een klant die over vier maanden begint. Wat verwacht je dit jaar?
4.Een consultancybureau heeft € 2.500.000 brutowinst. De norm voor consultancy is 2,5. Hoeveel direct loon kan die brutowinst dragen?
5.Een IT-bedrijf huurt zes zzp'ers in voor klantprojecten en boekt ze als inkoop. De dLER staat op 2,6. Wat zeg je?
6.Bij een installatiebedrijf zakt de dLER in twee jaar van 1,9 naar 1,5. Het team is even groot gebleven en iedereen heeft het druk. Waar kijk je eerst?
Hier wordt niets bewaard. In de app telt de quiz mee voor je voortgang.
Lees hierna
- Budget, forecast en actuals · Je weet wat je budget, je forecast en je actuals elk doen, onderbouwt je omzet met capaciteit, bezetting en tarief, en verklaart een afwijking per regel.
Weet je niet waar je moet beginnen? Doe de Groeiscan