Persoonlijk leiderschap · Bewijzen tot Schalen
Invloed en zorg
Je steekt je energie in wat je op je werk zelf kunt veranderen, en bij wat buiten je bereik ligt kies je bewust: het bij de eigenaar brengen of het laten.
Handig om eerst te lezen: Wie beslist wat
Herken je dit?
- Bij de koffie gaat het weer over het besluit van de directie. Na een kwartier is iedereen chagrijnig, en er is niets veranderd.
- Je ligt wakker van een reorganisatie waar je niets over te zeggen hebt.
- Een collega levert zijn deel steeds te laat, en je klaagt erover bij iedereen behalve bij hem.
- Je denkt vaak 'als ik maar een betere leidinggevende had', en je werk blijft liggen tot dat gebeurt.
Voor wie en wanneer
Voor iedereen die merkt dat hij veel energie kwijt is aan dingen die hij niet kan veranderen: een besluit van de directie, een collega, de markt, een systeem. In een vroege fase ligt bijna alles dicht bij je en kun je veel zelf veranderen. Hoe meer er in een bedrijf op een andere plek besloten wordt, hoe vaker je deze vraag nodig hebt.
Het model
“Proactieve mensen richten hun inspanning op hun cirkel van invloed. Ze werken aan de dingen waar ze iets aan kunnen doen.”
Covey tekent twee cirkels. De grote is de cirkel van betrokkenheid: alles waar je je druk om maakt. De economie, wat de directie besluit, de collega die te laat is, de klant die weggaat. Daarbinnen ligt de cirkel van invloed: het deel waar je zelf iets aan kunt doen.
Wie zijn energie in de cirkel van invloed steekt, ziet die cirkel groeien. Hij doet iets, en daardoor gaan anderen naar hem luisteren. Wie zijn energie in de rest steekt, klaagt, wijst naar anderen en wacht. Zijn invloed wordt kleiner, want niemand vraagt om zijn mening als die alleen uit klagen bestaat.
Je hoort het aan de woorden. 'Ik moet', 'zij maken het onmogelijk', 'als ik maar' zijn woorden uit de grote cirkel. 'Ik kies', 'ik kan', 'ik ga' zijn woorden uit de kleine. Stel bij alles wat je dwarszit de vraag wat jij er deze week aan kunt doen.
Zorg is niet verkeerd. Dat je je druk maakt om een klant of een besluit, laat zien dat het je iets kan schelen. Je kiest alleen wat je ermee doet. Ligt het bij een ander, breng het dan bij wie erover gaat, met wat jij voorstelt (de les Eigenaar van je werk). Welke besluiten bij jouw rol liggen, staat in de les Wie beslist wat.
Stephen R. Covey, The 7 Habits of Highly Effective People (1989), bij de eerste eigenschap: proactief zijn. In het Nederlands verschenen als De zeven eigenschappen van effectief leiderschap.
Direct: je eigen gedrag
Hoe je je werk doet, wat je zegt, wat je toezegt en hoe je reageert. Hier kun je meteen iets doen. Begin hier.
Indirect: het gedrag van anderen
Een collega, je leidinggevende, de directie. Je kunt ze niet veranderen, wel beïnvloeden: met een gesprek, een voorstel, een voorbeeld. Ga naar wie erover gaat, niet naar wie er ook last van heeft.
Geen invloed: wat vastligt
Wat al gebeurd is, de markt, een besluit dat genomen is. Hier kies je hoe je ermee omgaat. Accepteren is ook een keuze, en die kost minder energie dan er elke dag tegenaan duwen.
Valkuilen
Klagen bij wie er niet over gaat
Bij de koffie praten over wat de directie doet, voelt als invloed, maar het bereikt niemand die het kan veranderen. Breng het bij de eigenaar, of laat het.
Alles in je eigen cirkel trekken
Wie zijn invloed wil vergroten, gaat soms beslissen over dingen die bij een ander liggen. Dan neem je werk over in plaats van invloed te hebben. Invloed op wat van een ander is, loopt via die ander.
Kijken en lezen
De twee cirkels uitgelegd, met hoe je je aandacht verlegt naar wat je kunt doen, op het werk en daarbuiten.
Bekijk op YouTubeIn het Nederlands en getekend: hoe proactief gedrag je cirkel van invloed groter maakt, en reactief gedrag hem kleiner.
Bekijk op YouTubeHet model in drie minuten, kort genoeg om met je team te kijken.
Bekijk op YouTubeVoor wie meer wil
Een Nederlandse podcastaflevering over het model en hoe je het in een team gebruikt. Voor wie meer wil.
Bekijk op YouTubeLezen
De zeven eigenschappen van effectief leiderschap
Stephen R. Covey · 2010 · ISBN 9789047054641
De Nederlandse vertaling van het boek uit 1989. De cirkels staan bij de eerste eigenschap, proactief zijn.
Bekijk het boekThe 7 Habits of Highly Effective People
Stephen R. Covey · 1989 · ISBN 9780743269513
Het Engelse origineel, in de uitgave van Free Press uit 2004. 384 bladzijden.
Bekijk het boekToepassen
- 1
Schrijf op waar je je deze week druk om maakt
Alles wat op je werk aan je trekt: een besluit, een collega, een klant, een systeem, je werkdruk. Tien minuten, zonder te filteren.
- 2
Zet elk punt in een van de twee kolommen
Links wat buiten je invloed ligt, rechts wat je zelf kunt doen. Veel punten horen in allebei: het besluit ligt links, hoe jij erop reageert rechts.
- 3
Geef elk punt rechts een volgende stap en een dag
Klein genoeg om deze week te doen. 'Beter communiceren' is geen stap; 'Pieter maandag vragen wanneer ik zijn cijfers krijg' wel.
- 4
Kies bij elk punt links: brengen of laten
Gaat iemand erover die je kunt bereiken, breng het dan bij hem, met een voorstel. Kun je niemand bereiken of ligt het vast, besluit dan dat je het laat, en zeg dat ook tegen jezelf.
Voorbeelden
Om mee te nemen: een lijst in twee kolommen
Buiten mijn invloed | Wat ik doe De directie verhoogt de prijzen | Ik vraag mijn leidinggevende maandag hoe ik het uitleg aan mijn klanten Een collega levert zijn deel steeds te laat | Ik spreek met hem af wanneer ik het nodig heb, en zeg het hem zelf als het weer niet lukt De orders lopen terug | Ik bel deze week mijn tien grootste klanten Het nieuwe systeem is traag | Ik schrijf drie voorbeelden op en stuur ze vrijdag naar de beheerder De reorganisatie | Ik vraag in mijn 1-op-1 wat het voor mijn rol betekent; de rest laat ik Kijk na een week: wat is er rechts gebeurd? En wat links kost je nog steeds energie?
Dezelfde klacht, in twee soorten woorden
Uit de grote cirkel: 'De planning klopt nooit, zij maken het onmogelijk om op tijd te leveren.' Uit de kleine: 'De planning klopt vaak niet. Ik ga de planner vragen of ik op vrijdag mijn uren voor volgende week kan doorgeven, dan klopt mijn deel in elk geval.' Het probleem is hetzelfde. In de tweede zin zit een stap die jij kunt zetten.
Een binnendienstmedewerker bij een installatiebedrijf
Ze ergert zich al maanden aan monteurs die hun werkbonnen te laat inleveren, en klaagt erover bij haar collega's. Ze zet het in haar lijst: de monteurs links, haar eigen aanpak rechts. Ze vraagt de werkvoorbereider of de bonnen een vast moment kunnen krijgen, en stelt vrijdag om twaalf uur voor. Hij zet het op de agenda van het weekoverleg met de monteurs.
Doe dit in je eigen bedrijf
Tot hier is alles gratis. Wat je voor je eigen bedrijf invult, bewaar je in Boldcaster.
- Je kijkt terug op een situatie uit je eigen werk. Wat je invult lees alleen jij.
- Je spreekt een datum met jezelf af, en op die dag vraagt de app hoe het ging.
- Je zet de les klaar voor je team en ziet wie hem gedaan heeft.
- De quiz telt mee, en je ziet welke les hierna komt.
Vier weken gratis. Je komt direct in deze les uit.
Quiz
6 situaties. Je hebt er 5 van de 6 goed nodig. Opnieuw proberen kan altijd.
1.De directie heeft besloten dat thuiswerken nog maar één dag per week mag. Bij de koffie gaat het er elke dag over. Wat past het best bij dit model?
2.Een collega levert zijn cijfers steeds een dag te laat, waardoor jij je rapport niet op tijd af hebt. Wat ligt in jouw cirkel van invloed?
3.In je 1-op-1 hoor je jezelf weer zeggen: 'Ik kom niet verder zolang de planning zo chaotisch is.' Hoe zeg je hetzelfde vanuit je cirkel van invloed?
4.De orders lopen al drie maanden terug, omdat de hele markt inzakt. Je bent accountmanager. Wat doe je?
5.Je wilt je invloed vergroten en begint zelf de planning van een ander team aan te passen, omdat die volgens jou niet klopt. Wat zegt het model?
6.Er komt een reorganisatie aan. Je weet nog niet wat het voor je rol betekent en je ligt er wakker van. Wat is de eerste stap?
Hier wordt niets bewaard. In de app telt de quiz mee voor je voortgang.
Weet je niet waar je moet beginnen? Doe de Groeiscan